2.579 woorden, leestijd: 14 minuten
Bijgewerkt op 27 september 2024. Feiten gecontroleerd door Robert Underwood, hoofd onderzoek
Spermidine is een stof die tot de polyaminen behoort. Het komt vooral voor in grapefruit, groenten en sojaproducten. Uit onderzoek blijkt dat spermidine tal van voordelen kan bieden voor de menselijke gezondheid en levensduur. Deze voordelen variëren van het vertragen van het verouderingsproces tot het verlengen van de levensduur en de gezondheidsduur. Spermidine vermindert bovendien het risico op cognitieve achteruitgang, bevordert autofagie en biedt bescherming tegen het ontstaan van hart- en vaatziekten.
In dit artikel gaan we dieper in op de klinische gegevens over spermidine-supplementen, geven we informatie over de optimale dosering, bijwerkingen en risico’s, en bekijken we de mogelijke gezondheidsvoordelen van het innemen van spermidine in de vorm van een supplement.
Disclaimer:Houd er rekening mee dat deze gids in geen geval het advies van een gekwalificeerde arts mag vervangen.

Wat is spermidine?
In 1678 ontdekte de Nederlandse wetenschapper Anton van Leeuwenhoek deze stof in menselijke zaadcellen. Het komt van nature voor als onderdeel van ons genetisch materiaal, onze cellen en weefsels, en is essentieel voor het reguleren van de celfunctie en de celdeling. Spermidine wordt aangemaakt uit putrescine, een andere polyamine.
Polyamines, zoals spermidine, kunnen zich binden aan een breed scala aan verschillende moleculen, waardoor ze een reeks fysieke processen kunnen ondersteunen, waaronder:
- DNA-replicatie en -herstel
- Celgroei en celdeling
- Apoptose (de geprogrammeerde celdood)
Uit onderzoek blijkt dat polyaminen bij het proces van celdeling op een vergelijkbare manier werken als groeifactoren, waardoor ze essentieel zijn voor een gezonde celfunctie en voor weefselgroei en -herstel.
Bovendien blijkt uitklinische gegevensdat spermidine de witte bloedcellen van de mens daadwerkelijk ontstekingsremmende eigenschappen kan verlenen door de activering van AMPK in de mitochondriën en autofagie te bevorderen; een proces dat ervoor zorgt dat celafval effectief wordt afgebroken en verwijderd en dat celcomponenten, waaronder mitochondriën, worden gerecycled. Hoewel er nog verder onderzoek nodig is, zijn onderzoekers van mening dat polyaminen een cruciale rol kunnen spelen bij de behandeling van ontstekingsaandoeningen en -ziekten.


Hoe werkt spermidine en wat zijn de mogelijke gezondheidsvoordelen?
Spermidine biedt een reeks opmerkelijke gezondheidsvoordelen. Uit talrijkewetenschappelijkeartikelen blijkt dat het, wanneer het als supplement wordt ingenomen, neuroprotectieve, cardioprotectieve en mitochondriale gezondheidbevorderende eigenschappen heeft.
Autofagie
Spermidine is een chemische stof in ons lichaam die verschillende belangrijke functies vervult. Het helpt bij het reguleren van de pH-waarde in cellen en houdt de celmembranen stabiel. Dit betekent dat het cellen helpt hun juiste evenwicht en structuur te behouden. Onderzoek heeft aangetoond dat spermidine ook een rol speelt bij hersenfuncties. Het beïnvloedt receptoren die verband houden met aspartaat (een soort aminozuur), activeert bepaalde cellulaire signaalroutes (zoals cGMP/PKG), draagt bij aan de productie van stikstofmonoxide en versterkt de activiteit in delen van de hersenen die verantwoordelijk zijn voor de verwerking van informatie.
Een van de meest interessante functies van spermidine is het vermogen om autofagie op gang te brengen. Autofagie is als het ware een reinigingsproces in cellen waarbij beschadigde of overbodige delen worden afgevoerd, en fungeert als een zogenaamdemorfogenetische determinant. Het op gang brengen van autofagie door spermidine is het belangrijkste mechanisme waarmee spermidine het verouderingsproces vertraagt en de levensduur verlengt. Dit blijkt uit een aantaldierstudiesmet muizen, vliegen, wormen en gistcellen.
Hoewel deze effecten veelbelovend zijn, valt er nog veel te ontdekken over de werking van spermidine bij mensen. Het is echter bekend dat een tekort aan spermidine of een verstoorde autofagie kan leiden tot meer stress, ontstekingen en mogelijk een kortere levensduur. Dit wijst erop dat het handhaven van een gezond spermidinegehalte en het waarborgen van een effectieve autofagie belangrijk zijn voor de algehele gezondheid en een lang leven.
Ontsteking
Uit sommigeonderzoekenblijkt dat spermidine ook krachtige ontstekingsremmende eigenschappen heeft en een rol speelt bij celgroei en -deling, celdood en het vetstofwisseling.
Ontsteking is een natuurlijk proces dat de regeneratie van beschadigd weefsel versnelt. Maar wanneer het chronisch wordt, kan het de ontwikkeling van een breed scala aan ouderdomsgerelateerde aandoeningen in de hand werken, variërend van hart- en vaatziekten en cognitieve achteruitgang tot diabetes type II, dementie, de ziekte van Alzheimer en nog veel meer.
Suppletie met spermidine lijktchronische ontstekingen tebeperken, waardoor het risico op het ontwikkelen van deze aandoeningen afneemt. Dit lijkt te gebeuren doordat de productie van ontstekingsbevorderende moleculen door het lichaam wordt verminderd. Hetvermindert met namede aanmaak van stoffen, zogenaamde cytokines, die ontstekingen veroorzaken, door de activiteit van de genen die deze stoffen aanmaken te verlagen. Cytokines zijn signaalproteïnen die een sleutelrol spelen bij het op gang brengen en in stand houden van ontstekingsreacties. Door de productie ervan te reguleren, helpt spermidine ontstekingen te verminderen.
Stofwisseling
Een andere bekende factor die de levensduur van de mens beïnvloedt, is de efficiëntie waarmee vet wordt afgebroken. Dit wordt gereguleerd door spermidine via de adipogenese, de aanmaak van vetcellen.
Het is belangrijk om te beseffen dat niet alle vetcellen per definitie slecht zijn; ze vervullen verschillende belangrijke functies in het lichaam. Ze zijn cruciaal voor het opslaan van energie, die wordt gebruikt in periodes waarin de voedselinname laag is of de energiebehoefte hoog. Vetcellen zorgen ook voor isolatie, waardoor ze helpen de lichaamstemperatuur op peil te houden en fungeren als een beschermende laag voor organen en weefsels. Bovendien produceren ze essentiële hormonen, zoals leptine en adiponectine, die de eetlust en de stofwisseling reguleren en ontstekingsremmende effecten hebben. Goed functionerende vetcellen zijn essentieel voor een gezonde stofwisseling, omdat ze de schadelijke ophoping van vet in organen zoals de lever en de spieren voorkomen.
Volgroeide vetcellen zijn verantwoordelijk voor de meeste van de hierboven genoemde gunstige effecten. Spermidine zou de vetwaarden in het lichaam positief kunnen beïnvloeden door deomzetting van preadipocyten (vetcellen in een vroeg stadium) in volgroeide vetcellen te ondersteunen.

Cognitieve functie
Uit recente gegevens, gepubliceerd in het tijdschrift *Cell Reports*, blijkt dat de inname van spermidine via de voeding de mitochondriale functie en de cognitieve vermogens effectief verbetert in zowel muizen- als vliegenmodellen. Hieruit blijkt dat spermidine via de voeding bij muizen de bloed-hersenbarrière kan passeren en een specifiek biochemisch proces kan stimuleren in een hersengebied dat verband houdt met geheugen en leren, namelijk de eIF5A-hypusinatie in de hippocampus, en de mitochondriale functie, waardoor de hersenfunctie wordt verbeterd.
Onderzoekers constateerden dat suppletie met spermidine bij oudere muizen het ruimtelijk leervermogen, de prestaties bij taken in de eigen kooiomgeving en de efficiëntie waarmee hersencellen zuurstof gebruiken om cellulaire energie te produceren, verbeterde. Bovendien suggereert het onderzoek dat een hogere inname van spermidine via de voeding het risico op cognitieve stoornissen en achteruitgang kan verminderen. Er moet worden opgemerkt dat dit onderzoek zich nog in een pril stadium bevindt en enkele beperkingen kent. Er zijn meer gegevens nodig om volledig te begrijpen hoe suppletie met spermidine en polyaminen de cognitieve functie bij mensen ten goede kan komen.
Ook ander onderzoek bij menselijke patiënten levert veelbelovende resultaten op.Een studieuit 2021 wijst erop dat spermidine via het proces van autofagie de afbraak van amyloïde-bèta-plaques – die verantwoordelijk zijn voor neurodegeneratieve aandoeningen – kan bevorderen, wat leidt tot verbeteringen in de symptomen bij ouderen met dementie. De onderzoekers voerden geheugentests uit bij ouderen die orale spermidinesupplementen innamen en namen bloedmonsters af om de spermidineconcentratie en metabolische parameters te meten.
Uit de resultaten van het onderzoek blijkt dat er mogelijk een verband bestaat tussen de inname van spermidine en verbeteringen in de cognitieve prestaties bij ouderen met milde tot matige dementie. De controlegroep, met een lagere inname en lagere bloedspiegels van spermidine, vertoonde geen verbeteringen of achteruitgang in de eigen cognitieve functies.

Hart- en vaatgezondheid
Uit onderzoekdat is gepubliceerd in het tijdschrift *Nature Medicine* blijkt dat de inname van spermidine via de voeding de levensduur effectief kan verlengen en tegelijkertijd leeftijdsgebonden hartstoornissen bij muismodellen kan terugdringen. Er werd vastgesteld dat spermidinesupplementen de cardiovasculaire gezondheid beschermen door het opwekken van cardiovasculaire autofagie.
Muizen die spermidine kregen toegediend, vertoonden opmerkelijke verbeteringen in belangrijke indicatoren voor hartveroudering, waaronder diastolische disfunctie en een toegenomen stijfheid en hypertrofie van het linkerventrikel. Deze verbeteringen stonden los van het effect op de insulinefunctie, de lichaamssamenstelling, de lipidenprofielen en de bloeddruk.
Hoewel er nog verder onderzoek nodig is, veronderstellen onderzoekers en andereepidemiologische studiesdat spermidine vergelijkbare beschermende eigenschappen biedt voor de cardiovasculaire gezondheid van de mens. De onderzoekers melden een verband tussen de in enquêtes gerapporteerde inname van spermidine-rijke voedingsmiddelen en een lagere incidentie van hart- en vaatziekten bij mensen.

Spermidine voor haargroei
Uit onderzoekblijkt dat spermidine-supplementen voor haargroei de haargroei bij mensen effectief kunnen stimuleren en de biologische processen van epitheliale stamcellen kunnen beïnvloeden. Hoewel er nog verder onderzoek nodig is naar de effecten van spermidine op de haargroei, wijzen voorlopige gegevens erop dat de stof de verlenging van de haarschacht bevordert en de haargroeifase, ook wel de anagene fase genoemd, verlengt.
De onderzoekers ontdekten dat spermidine de expressie van de met epitheliale stamcellen geassocieerde keratines K19 en K15 verhoogde. Het verhoogde ook de expressie van bepaalde doelgenen die betrokken zijn bij celmigratie en -hechting en bij mitochondriale functies, namelijk SLC25A3, SYVN1 en NACA. Uiteindelijk wijst het onderzoek erop dat spermidine een effectieve stimulans voor de haargroei zou kunnen zijn, en de onderzoekers merken op dat polyaminen zoals spermidine belangrijke regulatoren zouden kunnen zijn van normale haargroeipatronen.
Levensduur en levensverwachting
Uit diversedierstudiesblijkt dat spermidine-supplementen de levensduur vanproefdierenkunnen verlengen en tegelijkertijd de ontwikkeling van ziekten zoals hepatocellulair carcinoom en leverfibrose kunnen voorkomen. Een polyamine-rijk dieet kan vergelijkbare effecten hebben, en uit sommige gegevens blijkt dat dit de weerbaarheid tegenstressen het ontstaan van ouderdomsziekten kan verbeteren.

Bronnen en formulieren
Spermidine is een natuurlijk voorkomende stof die voorkomt in diverse voedingsmiddelen die veel voorkomen in het gangbare moderne voedingspatroon. Het is ook verkrijgbaar als voedingssupplement in verschillende vormen, zoals we hieronder zullen bespreken.

Voedingsmiddelen die rijk zijn aan spermidine
Er zijn veel voedingsmiddelen die rijk zijn aan spermidine en die kunnen helpen om je gehalte aan dit essentiële polyamine aan te vullen. Enkele van de beste spermidine-rijke voedingsmiddelen die je aan je dieet kunt toevoegen, zijn tarwekiemen, sojabonen, zuivelproducten (cheddar is een bijzonder goede bron), rijstzemelen, champignons en kippenlevertjes.
Sommige groenten, waaronder groene erwten, bloemkool, maïs en broccoli, bevatten aanzienlijke hoeveelheden spermidine, net als natto, groene thee, linzen, kikkererwten en mango’s. Hazelnoten, grapefruits en peulvruchten bevatten matige hoeveelheden van dit polyamine en bieden extra gezondheidsvoordelen wanneer ze worden gegeten als onderdeel van een evenwichtig dieet.
Spermidinesupplementen
Naast de hierboven genoemde spermidine-rijke voedingsmiddelen is het innemen van een spermidinesupplement een andere manier om je spermidinegehalte te verhogen. Deze supplementen zijn verkrijgbaar in verschillende vormen, zoals capsules, tabletten en poeders. Er zijn spermidinesupplementen die ofwel natuurlijke spermidine, spermidinehydrochloride of spermidinetrichloride bevatten.
De natuurlijke spermidine-supplementen worden vaak gewonnen uit tarwekiemen en bevatten andere polyaminen die helpen om een gezond spermidinegehalte in het lichaam te ondersteunen en in stand te houden. De meest effectieve spermidine-supplementen zijn uiteindelijk die welkedoor onafhankelijke laboratoriazijngetestop zuiverheid, werkzaamheid en doseringsstandaardisatie.
Gebruik en aanbevolen dosering
De ideale aanbevolen dosering van spermidine verschilt per bron.Uit onderzoekblijkt dat een dagelijkse dosis van 6 mg of meer voldoende is om aanzienlijke gezondheidsvoordelen te bieden.
Andere onderzoeken bevelen verschillende doseringen aan voor de behandeling van specifieke aandoeningen en risicofactoren. Zo bleek uiteen onderzoekonder ouderen dat een dagelijkse dosis van 0,9 mg spermidine, in combinatie met andere polyaminen, de cognitieve prestaties en bepaalde biomarkers die verband houden met dementie bij de patiënten verbeterde.
Uit een ander onderzoek bleek dat de gemiddelde dagelijkse inname van spermidine bij volwassenen in ontwikkelde landen ongeveer 10 mg bedraagt. In dit onderzoekwerddeze innamein verband gebrachtmet een afname van de tailleomtrek, de BMI en lagere nuchtere bloedglucosespiegels. Dit wijst erop dat een voldoende inname van spermidine de stofwisseling zou kunnen verbeteren en het risico op diabetes type II en stofwisselingsstoornissen zou kunnen verminderen.


Mogelijke bijwerkingen en interacties
Spermidine wordtover het algemeen als veilig beschouwd. Het risico op bijwerkingen van spermidine is gering wanneer het volgens de aanwijzingen van de fabrikant wordt ingenomen. Allergische reacties op spermidinesupplementen komen zelden voor, maar kunnen wel voorkomen. Als u last krijgt van bijwerkingen zoals aanhoudende misselijkheid, diarree en braken, raadpleeg dan zo snel mogelijk een gekwalificeerde medische professional voor advies.
Spermidinevergiftiging is een andere zeldzame aandoening die kan optreden bij patiënten die gedurende langere tijd hoge doses van het supplement innemen. U kunt het risico op bijwerkingen van spermidine, supplementvergiftiging en het ontstaan van tolerantie verminderen door de dosis op maximaal 3 mg per dag te houden, tenzij een arts u adviseert een hogere dosis in te nemen.
Als u zwanger bent, borstvoeding geeft of overweegt om een kind voedingssupplementen te geven, vraag dan vooraf advies aan uw arts om de juiste dosering voor uw situatie te bepalen. Er zijn beperkte veiligheidsgegevens beschikbaar over het gebruik van spermidine tijdens de zwangerschap en borstvoeding. Dit supplement mag niet aan kinderen worden gegeven, tenzij dit wordt geadviseerd door een bevoegde arts.

Conclusie
Spermidine biedt een breed scala aan wetenschappelijk onderbouwde voordelen voor de gezondheid, het welzijn en de levensduur van de mens. Het kan het risico op hart- en vaatziekten verminderen, de cognitieve functies verbeteren, chronische ontstekingen verminderen en autofagie stimuleren. Bovendien verlaagt het het risico op tal van leeftijdsgebonden ziekten en aandoeningen, waaronder dementie, de ziekte van Alzheimer, diabetes type II en cardiovasculaire stoornissen.
Als u geïnteresseerd bent in een van de voordelen van spermidine, is het belangrijk om een hoogwaardig, gestandaardiseerd spermidine-supplement te kiezen, zoalsSpermidine van Vitality Pro, dat ook zink en thiamine bevat om de spermidinewaarden en de biologische beschikbaarheid op cellulair niveau te optimaliseren.
Vergeet niet om nieuwe supplementen die u gaat gebruiken te bespreken met uw zorgverlener, zodat u zeker weet dat u de juiste supplementen en doseringen inneemt die aansluiten bij uw behoeften.

Veelgestelde vragen
Waarvoor wordt spermidine gebruikt?
Uit onderzoek blijkt dat spermidine het proces van autofagie kan stimuleren, wat leidt tot diverse ontstekingsremmende, kankerbestrijdende en verouderingsremmende effecten. Het heeft bovendien een gunstige invloed op de hartgezondheid en de cognitieve functies en kan mogelijk bijdragen aan een langere levensduur en een langere periode van goede gezondheid bij mensen.
Welke voedingsmiddelen bevatten de meeste spermidine?
Tarwekiemen zijn de rijkste natuurlijke bron van spermidine; deze stof komt ook voor in natto, kaas, sojabonen, rijstzemelen, champignons, grapefruits en groene erwten.
Mag ik spermidine gebruiken als ik zwanger ben of borstvoeding geef?
Raadpleeg uw arts voordat u met een nieuw supplementenprogramma begint als u zwanger bent of borstvoeding geeft. Hoewel sommige zwangere vrouwen of vrouwen die borstvoeding geven spermidine veilig kunnen innemen, kan uw arts u advies geven over de beste doseringen en opties die bij uw situatie passen.
Welk spermidine-supplement kun je het beste gebruiken?
De beste spermidine-supplementen zijn die welke door onafhankelijke laboratoria zijn getest op zuiverheid en werkzaamheid. Sommige onderzoeken bevelen het gebruik van spermidine in combinatie met andere natuurlijk voorkomende polyaminen aan om de effecten ervan te maximaliseren en het spermidinegehalte in het lichaam te verhogen.

Verklarende woordenlijst
Adipogenese:het proces van celdifferentiatie waarbij uit stamcellen of voorlopercellen uit het beenmerg vetcellen worden gevormd.
Apoptose: denatuurlijke, geprogrammeerde celdood.
Autofagie:een geprogrammeerde afbraak van cellen waarbij disfunctionele en beschadigde componenten worden verwijderd via een mechanisme dat afhankelijk is van de activiteit van lysosomen.
Synaptosoom van de hersenschors: geïsoleerdesynaptische neuronuiteinden die in de hersenschors worden aangetroffen.
Cytoprotectief:beschermend voor cellen en cellulaire activiteit.
Diastolische disfunctie:een hartaandoening die wordt gekenmerkt door verstijfde hartkamers en een verminderde bloedstroom.
Hypertrofie van het linkerventrikel:een aandoening waarbij het linkerventrikel van het hart – de belangrijkste pompkamer van het hart – verstijft en verdikt, waardoor de functie ervan afneemt.
Stijfheid van het linkerventrikel: eenindicator voor het ontstaan van linkerventrikelhypertrofie (zie hierboven).
Polyamine: eenorganische verbinding die meer dan twee aminogroepen bevat. Spermidine, spermine en putrescine worden allemaal tot de polyaminen gerekend.
Ribosomen:Kleine deeltjes die bestaan uit RNA en andere eiwitten, die samenwerken om in het hele menselijk lichaam eiwitten aan te maken.
Standaardisatie:in de context van voedingssupplementen verwijst standaardisatie naar het proces waarbij producten worden vervaardigd die een constante dosering van hun werkzame bestanddelen bevatten, met het oog op een maximale werkzaamheid.